نقد و بررسی فیلم The Road (جاده)

TheRoad-Poster

نقد و بررسی فیلم The Road (جاده)

کارگردان : John Hillcoat

نویسندگان : Cormac McCarthy, Joe Penhall

بازیگران : Viggo Mortensen, Charlize Theron, Kodi Smit-McPhee

جوایز:

نامزد شیر طلایی ونیز (۲۰۰۹)

خلاصه داستان: داستان پسا آخرالزمانی یک مرد و پسرش که به هر نحو ممکن سعی می‌کنند خود را نجات دهند.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

منتقد: ژان بروکس (گاردین) – امتیاز ۸ از ۱۰ (۴ از ۵)

اقتباس عالی جان هیلکت از رمان تحسین شده کارمک مک‌کارتی مخاطبانش را در جاده‌ای به سوی ناکجا آباد قرار می دهد. جاده ای که ما را از درون جنگل های مرده و خانه های متروکه به اقیانوس خاکستری و بی حاصلی می‌برد که بر ساحل می‌خروشد.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

بیرون از سینما در شصت و ششمین جشنواره‌ی فیلم ونیز، دریا روشن، آبی و مجذوب کننده است. اما دقیقا برای چه مدت دیگر؟ پیام غیر صریح داستان پسا آخرالزمانی مک کارتی این است که ما هم اکنون نصف راه را تا آخر «جاده» پیموده‌ایم. این امر احتمالا بیانگر این است که سازندگان این فیلم با هدف استفاده از لوکیشن‌های طبیعی در آمریکا عمدا از استفاده از جلوه های ویژه‌ی کامپیوتری خودداری کرده‌اند؛ مثلا: بزرگراه متروکه‌ی پنسیلوانیا در نزدیکی پیتسبورگ گورستان مانند، یا حومه‌ی طوفان زده‌ی نیو اورلئان.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

درام هیلکوت ماجرای سفر سخت دو بازمانده‌ی بدون نام یک فاجعه‌ی بدون نام را دنبال می کند؛ یک مرد (با بازی ویگو مورتنسن) و پسر ده ساله‌اش (با بازی کودی اسمیت مک‌فی)- که با مشقت و به سوی جنوب در حرکت اند و برای یافتن غذا تقلا می کنند. اما راه پیش روی آنها پر از خطر است و آذوفه نیز کم و دور از دسترس آن هاست. و در پایان، تمام چیزی که آن ها دارند (و به معنی دقیقتر تمام آنچه ما داریم)، همدیگر است.

چه فیلم درگیرکننده، قدرتمند و در عین حال نگران کننده‌ای است این فیلم. پیش از نمایش دیشب شایعاتی وجود داشت که طولانی بودن دوره پس از تولید فیلم (ساخت فیلم از فوریه ی ۲۰۰۸ آغاز شده بود) از یک محصول بیمار و مشکلدار حکایت دارد. اما روی هم رفته، آن نگرانی ها اکنون جایی در این فیلم ندارند.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

مسلما، در دراماتیک کردن عناصر نثر مک‌کارتی، هیلکوت برخی اوقات ریسک کرده و بیش از حد به این کار پرداخته است (من بدون موسیقی اندوهناک و صدای غیر ضروری که برای تفسیر روی فیلم قرار گرفته هم می‌توانستم فیلم را به پایان برم). اما هیچ کدام از این جزئیات و فرعیات نمی‌تواند این فیلم را از هولناکی خالص و درگیرکننده‌اش منحرف کند. در یک سکانس بخصوص دلسرد کننده پدر و پسر به یک خانه‌ی دلپذیر برمیخورند، خانه‌ای تمیز دور از شهر. این طور که برمی‌آید، آن خانه تحت فرمان یک گروه از آدمخواران است که انسانهای اسیرشان را در زیر آشپزخانه پنهان می‌کنند.

در چنین لحظاتی «جاده» تصویری ددمنشانه از سیاره‌ای رو به موت را تصویر می‌کند که آدمهایی گرسنه و درمانده بر رویش جولان می‌دهند. و البته هنوز آن نازکی در روایت اینجا نیز به چشم می خورد و باز هم تاثیرش را بر تاثیر متقابل دو شخصیت اصلی می گذارد. مورتنسن در نقش یک قهرمان مست و تکیده فوق العاده است، و اسمیت مک‌فی نیز به خوبی از عهده ی نقشش که یک کودک رئوف است بر آمده است، کودکی که همواره می خواهد غذایش را با دیگران تقسیم کند. گرچه آنها با هم حرکت می کنند، اما ما این حس را داریم که این دو نفر در نهایت راهشان از هم جدا می‌شود. نقش پدر مورتنسن به عنوان کسی که در دنیای قدیم متولد شده، با قدرت کار را شروع می‌کند اما رفته رفته سست می شود. پسر او که در دنیای جدید متولد شده، قد الم می‌کند و باتون را به دست می‌گیرد. او بر رسیدن به انتهای جاده پافشاری می‌کند، در حالی که ژولیده، گرسنه و به طور عجیبی عاقل است؛ کورسویی امید برای نژاد بشر.

مترجم: دانیال دهقانی

منتقد: جیمز براردینلی – امتیاز ۷.۵ از ۱۰ (۳ از ۴)

«فیلم جاده» بدون شک یکی از مورد انتظار ترین فیلمهای ارائه شده در پاییز است. بخشی از آن انتظار به این دلیل است که این فیلم یک سال برای ارائه شدن منتظر مانده است. در ابتدا قرار بود «جاده» در اواخر ۲۰۰۸ منتشر شود، اما به علت اینکه جان هیلکوت (کارگردان «پیشنهاد/The Proposition») عنوان داشت که تدوین نهایی‌اش در موعد مقرر آماده نمی‌شود به تعویق افتاد. تاریخ اکران احتمالی مارس ۲۰۰۹ نیز به علت اینکه The Weinstein Company به این نتیجه رسید که این فیلم قابلیت رقابت در اسکار دارد نیز خط خورد. بنابراین حالا ۱۲ ماه پس از زمانی که منتظر آمدنش بودیم، تفسیر هیلکوت از رمان پسا آخرالزمانی رعب‌آور کارمک مک‌کارتی برای نمایش در سینماها آماده است.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

برای شروع ذکر این نکته که در جاهای دیگر نیز به آن اشاره شده خالی از لطف نیست و آن اینکه اقتباس از [آثار] مک‌کارتی کار آسانی نیست. به همین دلیل است که آثارش عمدتا به عنوان منبع اقتباس آثار سینمایی انتخاب نمی‌شوند. برادران کوئن این روند را با موفقیت «جایی برای پیرمردها نیست/No Country for Old Men» تغییر دادند، اما این موفقیتشان بدان معنی نیست که حالا کار آسانتر شده است، بلکه تنها نشان داد که این کار شدنی است. حتی شاید برخی بر این باور باشند که «جاده» جزو کتابهای ذاتا غیر سینمایی مک‌کارتی است، حتی تا آنجا پیش روند که آن را “اقتباس ناپذیر” بدانند. با در نظر داشتن این موضوع، باید از کاری که هیلکوت و نویسنده این فیلم یعنی جو پِنهال انجام داده‌اند سر ذوق آمد. فیلم «جاده» به هیچ وجه قابل مقایسه با پدر ادبی اش نیست، اما احتمالا بهترین چیزی است که از فیلمی بر اساس این رمان می‌توان انتظار داشت.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

این فیلم گزینه مناسبی برای یک قرار ملاقات نیست (مگر اینکه قرار ملاقاتتان خیلی از روی تفاهم و روشن فکرانه باشد) و فیلم خوبی برای اینکه احساس خوبی بهتان دست دهد هم نیست. همانطور که افرادی که رمان مک‌کارتی را خوانده‌اند می‌دانند، این داستان بسیار بسیار خشن است. این داستان درباره فقدان است، درباره مرگ، تنهایی و درست همان خطی است که نیکی را از شر جدا می‌کند و انسان را از حیوان. بله، «جاده» به جایی می‌رسد که در بهترین شرایط می‌توان آن را امیدوار کننده خواند، اما این امر دو ساعت شکنجه احساسی پیش از آن را محو نمی‌کند. افرادی که در نظر دارند با «جاده» همراه شوند لازم است بدانند که منتظر چه اتفاقی باشند و باید مایل باشند این فیلم را همانطور که هست بپذیرند. این فیلم قدرتمند است، اما جالب نیست.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

پیش از آنکه فیلم آغاز شود، فاجعه‌ای نامعلوم زمین را در نوردیده است. جزئیات این فاجعه هیچوقت هویدا نمی‌شود، اما این جزئیات به اصل داستان ربطی ندارد. «جاده» سرنوشت دو بازمانده را دنبال می‌کند: پدر (با بازی ویگو مورتنسن) و پسری (با بازی کودی اسمیت مک‌فی) که هر روز تا چند سال پس از «سقوط» به کسب و کار وجود داشتن می‌پردازند. مادر (با بازی شارلیز ترون) که تا بعد از وقوع فاجعه مادر نشده بود دیگر به چشم نمی‌خورد. همانطور که در فلش بکها مشاهده می‌کنیم، امواج رو به رشد ناامیدی او را به پرسه زدن تنهایی در تاریکی و سرما و به کام مرگ سوق داده است. پدر و پسر جاده‌های تنهایی را تنها با در سر داشتن هدفی بسیار گنگ زیر پا می‌گذارند: رسیدن به ساحل و سپس عزیمت به سوی جنوب، جایی که امید است کسی آنجا باشد. خطرهای بیشماری در سر راه است؛ گروه‌هایی که شرافت را زیر پا گذاشته‌اند و به آدمخواری روی آورده‌اند، بیماری و از همه مهمتر گرسنگی. آب به وفور در دسترس است اما غذا خیر.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

وظایفی دشوار و از لحاظ فیزیکی پر زحمت بر روی دوش بازیگران ویگو مورتنسن و کودی اسمیت مک‌کارتی قرار دارد. مورتنسن با ریش ژولیده‌اش که او را شبیه به یک آدم کوهی کرده است، شخصی را به تصویر می‌کشد که تصمیم گرفته به جای تسلیم شدن زنده بماند و ذره ذره تلاشش را وقف حفاظت از پسرش کرده است. اسمیت مک‌فی نقشش را پخته ایفا می‌کند و برای بازیگری با این سن و سال اجرای تحسین برانگیزی دارد. بازیگران مکمل که نقش بسیار کمرنگی دارند و حضورشان تفاوت چندانی با حضور افتخاری ندارد، بسیار نامدار هستند: [شارلیز] ترون، رابرت دووال و گای پیرس.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

«جاده» درام دهه هشتادی و پسا آخرالزمانی «پیمان/Testament» را به ذهن متبادر می‌کند، فیلمی که به همین صورت به مفهوم زنده ماندن در دنیایی رو به موت می‌پرداخت. «جاده» حتی بیشتر از آن فیلم سرد و گرفته است؛ یکی از دلایل آن این است که لوکشین‌های فیلمبرداری آن حاکی از ویرانی واقعی هستند (بعضی از صحنه‌ها در حوالی نیو اورلئان پس از طوفان کاترینا فیلمبرداری شده‌اند) و علت دیگر آن تنهایی و دورافتادگی شخصیت‌های آن است. پدر و پسر در این دنیا تنها هستند. آنها باید این حقیقت را بپذیرند که در مقاطعی شاید خاتمه دادن به زندگی از ادامه آن دلپذیرتر باشد. (پدر تفنگ پری با خود دارد که دو گلوله در آن قرار دارد؛ یکی برای خودش و دیگری برای پسرش.) این فیلم نشان می‌دهد که شرایط هولناک چگونه قادر است بهترین و بدترین خصلت‌های بشر را نمایان کند؛ البته با تاکیدی بسیار بیشتر بر دومی تا اولی.

نقد فیلم جاده

نقد فیلم جاده

«جاده» سؤالهایی بنیادی در مورد معنی انسان بودن می‌پرسد و اینکه آیا نیاز به زنده ماندن انگیزه‌ای بنیادی است. شاید اصلی‌ترین سؤال، سؤالی ساده است: اگر هیچ امیدی به شادی وجود نداشته باشد و همه چیز در تقلا کردن خلاصه شود، دوست خواهید داشت به زندگی ادامه دهید؟ وقتی که از شخصیت خانه به دوش رابرت دووال پرسیده شد که تا حالا به تسلیم شدن و خاتمه دادن به زندگی فکر کرده است، پاسخی ساده داد: “نه، در این روزگار از عهده این کارهای تجملاتی بر نمی‌آییم.”

این فیلم به وسیله نماهای متعدد از شهرهای درهم شکسته، جنگلهای ویران شده و گستره‌های وسیعی از یک کشور مرده، چیزهای خوشایندی که یادمان رفته را برایمان مرور می‌کند. تنها جایی که خورشید به چشم می‌خورد در فلش بکی مختصر و زیباست، که با ضربه‌ای ناگهانی به واقعیت برمی‌گردد. آسمان همواره خاکستری است و به نظر می‌رسد با اندکی ابر بارانی می‌شود. غلظت رنگها بسیار اندک است، تا حدی که «جاده» به راحتی می‌توانست به صورت سیاه و سفید فیلمبرداری شود. افرادی هستند که این فیلم را به دو ساعتِ فرساینده و زجرآور متهم کنند. از جهاتی سخت می‌شود با این افراد مخالفت کرد و [تماشای] این فیلم دشوار و در مقاطعی ناخوشایند است؛ اما درکنار آن قدرتمند است و نگاهی بی‌پرده به طبیعت بشر می‌اندازد. متاسفانه تمایل زیادی به تبدیل داستانهای پسا آخرالزمانی به اکشن/ماجراجویی‌های حماسی و هیجان‌انگیز وجود دارد (از فکر به اینکه رولاند امریش برای “دنباله” تلویزیونی فیلم «۲۰۱۲» خود چه در سر دارد مور مور می‌شوم). با اتخاذ رویکردی واقع‌گرایانه‌تر، «جاده» پیشنهاد می‌دهد که مردن در طی یک فاجعه جهانی، احتمالا نسبت به زنده ماندن در دنیای پس از آن گزینه بهتری باشد.

http://www.ARTCollege.ir

منبع : نقد فارسی

برچسب ها

ممکن است به این موارد نیز علاقه مند باشید:

0 دیدگاه در “نقد و بررسی فیلم The Road (جاده)”

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

طراحی سایت توسط کانون تبلیغاتی نقطه هنر